Chống thấm hố thang máy tầng hầm là hạng mục đòi hỏi kỹ thuật cao vì khu vực này thường chịu áp lực nước ngầm lớn hơn hố thang ở tầng trệt thông thường. Tầng hầm nằm sâu dưới cốt đất, dễ tiếp xúc với nước từ nền, vách tầng hầm, mạch ngừng bê tông và hệ thống thoát nước xung quanh. Nếu hố thang bị thấm, không chỉ đáy pít bị đọng nước mà toàn bộ môi trường tầng hầm cũng dễ ẩm mốc, xuống cấp.
Đặc điểm thấm nước ở hố thang tầng hầm
Hố thang máy trong tầng hầm thường là điểm thấp nhất của công trình. Khi nước ngầm hoặc nước mưa thấm vào kết cấu tầng hầm, nước có xu hướng dồn về hố pít. Vì vậy, hố thang tầng hầm thường chịu áp lực nước liên tục, đặc biệt vào mùa mưa hoặc ở khu vực có nền đất yếu.
Không giống khu vực sàn khô bên trên, nước thấm ở tầng hầm có thể xuất hiện từ đáy lên, từ vách ngang vào hoặc từ mạch ngừng bê tông. Nếu chỉ chống thấm bề mặt mà không xử lý kết cấu và điểm yếu kỹ thuật, tình trạng thấm rất dễ tái phát.
Các vị trí dễ rò nước nhất
Những vị trí cần kiểm tra kỹ gồm đáy hố pít, chân vách, góc giao giữa sàn và tường, mạch ngừng bê tông, khe co giãn, cổ ống xuyên tường và các điểm tiếp giáp với sàn tầng hầm. Đây là các vị trí thường có sự thay đổi vật liệu, thay đổi mẻ đổ bê tông hoặc phát sinh khe hở nhỏ.
Với hố thang đã sử dụng, cần kiểm tra thêm các vị trí khoan neo ray, lỗ kỹ thuật và khu vực có bulong cấy vào bê tông. Nếu các điểm xuyên thủng không được trám kín, nước có thể theo đó đi vào bên trong hố.
Giải pháp chống thấm khi xây mới
Nếu công trình đang trong giai đoạn xây mới, nên kết hợp chống thấm từ khâu kết cấu. Bê tông hố thang cần được đổ đặc chắc, đầm kỹ, hạn chế rỗ tổ ong và xử lý mạch ngừng bằng băng cản nước hoặc vật liệu trương nở. Đây là lớp bảo vệ đầu tiên và quan trọng nhất.
Sau khi bê tông đạt yêu cầu, tiếp tục thi công lớp chống thấm bề mặt bằng vật liệu tinh thể thẩm thấu hoặc hệ gốc xi măng chuyên dụng. Các góc chân tường phải được bo tròn, khe nứt nhỏ phải được xử lý trước khi phủ lớp chính. Nếu có thể tiếp cận mặt ngoài, nên chống thấm cả mặt ngoài để giảm áp lực nước lên lớp bên trong.
Giải pháp cho hố thang tầng hầm đã bị thấm
Với hố thang tầng hầm đã bị nước rò, cần xử lý theo thứ tự: hút nước, vệ sinh, xác định điểm rò, chặn dòng nước, trám khe nứt và phủ chống thấm toàn diện. Nếu nước chảy mạnh, vật liệu đông kết nhanh hoặc bơm keo PU là giải pháp cần xem xét.
Sau khi các điểm rò đã được kiểm soát, nên phủ lớp chống thấm ngược có khả năng chịu áp lực nước. Không nên chỉ dùng sơn phủ thông thường vì tầng hầm có áp lực nước lớn, lớp phủ yếu rất dễ bong rộp.
Có cần hệ thống thoát nước phụ trợ không?
Trong một số công trình tầng hầm, chống thấm cần kết hợp với hệ thống thu và thoát nước phụ trợ. Nếu áp lực nước ngầm quá lớn, chỉ dùng vật liệu chống thấm có thể không đủ ổn định lâu dài. Khi đó, cần thiết kế hố thu, bơm chìm hoặc rãnh thu nước phù hợp để giảm áp lực cho hố thang.
Tuy nhiên, hệ thống thoát nước chỉ là giải pháp hỗ trợ, không thay thế chống thấm. Hố thang vẫn cần lớp bảo vệ kết cấu để tránh nước xâm nhập trực tiếp vào khu vực thiết bị thang máy.
Lưu ý an toàn khi thi công trong tầng hầm
Thi công trong tầng hầm thường thiếu sáng, bí khí và ẩm ướt. Thợ thi công cần có thiết bị chiếu sáng, thông gió, đồ bảo hộ và biện pháp an toàn điện. Nếu hố thang đã có thiết bị, cần ngắt điện, che chắn hệ thống điều khiển và phối hợp với đơn vị bảo trì thang máy.
Ngoài ra, không nên thi công chống thấm khi nước đang chảy mạnh mà chưa có biện pháp chặn dòng. Lớp vật liệu phủ trên bề mặt ướt động thường khó bám chắc và dễ hỏng sau thời gian ngắn.
Chống thấm hố thang máy tầng hầm cần xử lý kỹ hơn hố thang thông thường vì chịu áp lực nước ngầm lớn và nằm ở điểm thấp nhất công trình. Giải pháp hiệu quả phải kết hợp kết cấu bê tông tốt, xử lý mạch ngừng, chặn điểm rò và phủ vật liệu chống thấm ngược phù hợp. Với tầng hầm có nước mạnh, nên tính thêm phương án thoát nước phụ trợ để tăng độ bền lâu dài.
Đặc điểm thấm nước ở hố thang tầng hầm
Hố thang máy trong tầng hầm thường là điểm thấp nhất của công trình. Khi nước ngầm hoặc nước mưa thấm vào kết cấu tầng hầm, nước có xu hướng dồn về hố pít. Vì vậy, hố thang tầng hầm thường chịu áp lực nước liên tục, đặc biệt vào mùa mưa hoặc ở khu vực có nền đất yếu.
Không giống khu vực sàn khô bên trên, nước thấm ở tầng hầm có thể xuất hiện từ đáy lên, từ vách ngang vào hoặc từ mạch ngừng bê tông. Nếu chỉ chống thấm bề mặt mà không xử lý kết cấu và điểm yếu kỹ thuật, tình trạng thấm rất dễ tái phát.
Các vị trí dễ rò nước nhất
Những vị trí cần kiểm tra kỹ gồm đáy hố pít, chân vách, góc giao giữa sàn và tường, mạch ngừng bê tông, khe co giãn, cổ ống xuyên tường và các điểm tiếp giáp với sàn tầng hầm. Đây là các vị trí thường có sự thay đổi vật liệu, thay đổi mẻ đổ bê tông hoặc phát sinh khe hở nhỏ.
Với hố thang đã sử dụng, cần kiểm tra thêm các vị trí khoan neo ray, lỗ kỹ thuật và khu vực có bulong cấy vào bê tông. Nếu các điểm xuyên thủng không được trám kín, nước có thể theo đó đi vào bên trong hố.
Giải pháp chống thấm khi xây mới
Nếu công trình đang trong giai đoạn xây mới, nên kết hợp chống thấm từ khâu kết cấu. Bê tông hố thang cần được đổ đặc chắc, đầm kỹ, hạn chế rỗ tổ ong và xử lý mạch ngừng bằng băng cản nước hoặc vật liệu trương nở. Đây là lớp bảo vệ đầu tiên và quan trọng nhất.
Sau khi bê tông đạt yêu cầu, tiếp tục thi công lớp chống thấm bề mặt bằng vật liệu tinh thể thẩm thấu hoặc hệ gốc xi măng chuyên dụng. Các góc chân tường phải được bo tròn, khe nứt nhỏ phải được xử lý trước khi phủ lớp chính. Nếu có thể tiếp cận mặt ngoài, nên chống thấm cả mặt ngoài để giảm áp lực nước lên lớp bên trong.
Giải pháp cho hố thang tầng hầm đã bị thấm
Với hố thang tầng hầm đã bị nước rò, cần xử lý theo thứ tự: hút nước, vệ sinh, xác định điểm rò, chặn dòng nước, trám khe nứt và phủ chống thấm toàn diện. Nếu nước chảy mạnh, vật liệu đông kết nhanh hoặc bơm keo PU là giải pháp cần xem xét.
Sau khi các điểm rò đã được kiểm soát, nên phủ lớp chống thấm ngược có khả năng chịu áp lực nước. Không nên chỉ dùng sơn phủ thông thường vì tầng hầm có áp lực nước lớn, lớp phủ yếu rất dễ bong rộp.
Có cần hệ thống thoát nước phụ trợ không?
Trong một số công trình tầng hầm, chống thấm cần kết hợp với hệ thống thu và thoát nước phụ trợ. Nếu áp lực nước ngầm quá lớn, chỉ dùng vật liệu chống thấm có thể không đủ ổn định lâu dài. Khi đó, cần thiết kế hố thu, bơm chìm hoặc rãnh thu nước phù hợp để giảm áp lực cho hố thang.
Tuy nhiên, hệ thống thoát nước chỉ là giải pháp hỗ trợ, không thay thế chống thấm. Hố thang vẫn cần lớp bảo vệ kết cấu để tránh nước xâm nhập trực tiếp vào khu vực thiết bị thang máy.
Lưu ý an toàn khi thi công trong tầng hầm
Thi công trong tầng hầm thường thiếu sáng, bí khí và ẩm ướt. Thợ thi công cần có thiết bị chiếu sáng, thông gió, đồ bảo hộ và biện pháp an toàn điện. Nếu hố thang đã có thiết bị, cần ngắt điện, che chắn hệ thống điều khiển và phối hợp với đơn vị bảo trì thang máy.
Ngoài ra, không nên thi công chống thấm khi nước đang chảy mạnh mà chưa có biện pháp chặn dòng. Lớp vật liệu phủ trên bề mặt ướt động thường khó bám chắc và dễ hỏng sau thời gian ngắn.
Chống thấm hố thang máy tầng hầm cần xử lý kỹ hơn hố thang thông thường vì chịu áp lực nước ngầm lớn và nằm ở điểm thấp nhất công trình. Giải pháp hiệu quả phải kết hợp kết cấu bê tông tốt, xử lý mạch ngừng, chặn điểm rò và phủ vật liệu chống thấm ngược phù hợp. Với tầng hầm có nước mạnh, nên tính thêm phương án thoát nước phụ trợ để tăng độ bền lâu dài.